Chương mới cho dự án điện gió 100 MW sau 2 thập kỷ chịu vô số sự kéo lùi

Sau gần 2 thập kỷ đối mặt với vô số trở ngại, dự án trang trại điện gió Mt Cass tại North Canterbury, South Island, New Zealand, cuối cùng cũng bước sang chương mới đầy hứa hẹn.

Được đề xuất lần đầu tiên vào năm 2006 bởi MainPower – một công ty điện lực địa phương, dự án này vốn nhằm khai thác tiềm năng gió mạnh trên sườn đồi đá vôi đông Waipara.

Với công suất dự kiến khoảng 100 MW, trang trại sẽ bao gồm 22 turbine điện gió, sản xuất hơn 300 GWh điện sạch mỗi năm, đủ cung cấp cho khoảng 40.000 hộ gia đình.

Nếu hoàn thành, đây sẽ là trang trại điện gió lớn nhất South Island, New Zealand, vượt qua các dự án khác như Slopedown ở Southland, với chi phí ước tính khoảng 200 triệu USD (theo dữ liệu năm 2019).

Bản kết xuất về trang trại điện gió Mt Cass trên sườn đồi đá vôi đông Waipara, North Canterbury, South Island, New Zealand. Ảnh: Mt Cass Windfarm

Tuy nhiên, hành trình của Mt Cass không hề suôn sẻ. Ngay từ năm 2009, đơn xin cấp phép tài nguyên bị từ chối bởi các lo ngại về cảnh quan và sinh thái. Khu vực này là một hệ sinh thái đá vôi độc đáo, là nơi sinh sống của các loài thằn lằn bản địa như Waitaha và các loài thực vật đặc hữu.

Tổ chức Forest & Bird cùng Hội đồng Bảo tồn Canterbury Aoraki phản đối kịch liệt, cho rằng dự án sẽ "phá hủy một trong những cảnh quan đá vôi phủ rừng cuối cùng ở Canterbury và một hệ sinh thái độc đáo quốc gia".

MainPower kháng cáo lên Tòa án Môi trường và được cấp phép năm 2011, nhưng với nhiều điều kiện nghiêm ngặt: Giới hạn vị trí turbine, giám sát sinh thái, thiết lập khu quản lý bảo tồn rộng 127 hectare, và đầu tư 6 triệu USD vào các sáng kiến môi trường để đảm bảo lợi ích đa dạng sinh học ròng.

Dù vậy, dự án vẫn ì ạch và không tiến triển suốt thập niên 2010. Do giấy phép yêu cầu phải khởi công trong vòng 8 năm, MainPower đã xin gia hạn thêm 5 năm và được chấp thuận.

Các trì hoãn tiếp tục chồng chất. Năm 2019, công tác tiền xây dựng bắt đầu, bao gồm việc di dời hơn 100 con thằn lằn Waitaha đến môi trường bảo vệ.

Thiết kế hoàn tất cho khởi công năm 2021, nhưng đại dịch Covid-19 làm gián đoạn, buộc dự án phải chuyển từ mô hình chìa khóa trao tay sang hợp đồng đa bên do General Electric dẫn dắt, làm đội chi phí và kéo dài thời gian.

Điện gió ngoài khơi lung lay trước “cơn bão hoàn hảo”ĐỌC NGAY

Đến cuối 2023, dự án có động lực mới khi Marlborough Lines tham gia làm đối tác vốn, nhưng họ rút lui sau khi từ chối đầu tư cuối cùng. Thêm một lần gia hạn 5 năm giấy phép đầu năm nay, dự án trang trại điện gió Mt Cass dường như rơi vào bế tắc.

Bước ngoặt đã thực sự đến vào tháng trước (tháng 12/2025), khi MainPower chuyển quyền phát triển cho Yinson Renewables – một công ty năng lượng tái tạo Malaysia.

Đây là dự án phát triển tái tạo đầu tiên của Yinson tại New Zealand, nằm trong kế hoạch mở rộng với 6 trang trại điện gió tổng công suất 900 MW.

Giao dịch đã được Văn phòng Đầu tư Nước ngoài New Zealand phê duyệt, và Genesis Energy đã cam kết mua 70% sản lượng từ trang trại điện gió trong vòng 15 năm.

Yinson sẽ dẫn dắt xây dựng và vận hành, trong khi MainPower giữ vai trò xây dựng, bảo trì cơ sở hạ tầng điện địa phương và quản lý 7 turbine. Khu đất này sẽ trở thành khu bảo tồn cho các thế hệ tương lai, dựa trên công tác sinh thái đã thực hiện.

Công tác xây dựng dự kiến khởi động vào đầu năm 2026, và hoàn thành vào năm 2028. Dự án không chỉ hỗ trợ chuyển đổi năng lượng sạch của New Zealand mà còn mang lợi ích lâu dài cho cộng đồng địa phương.

"Trang trại điện gió Mt Cass đánh dấu sự mở rộng đáng kể phạm vi hoạt động của chúng tôi tại New Zealand", ông David Brunt, CEO Yinson Renewables, cho biết.

"Chúng tôi tự hào là nhà sản xuất điện độc lập toàn cầu đầu tiên sở hữu và xây dựng một trang trại điện gió tại quốc gia này – một bước tiến quan trọng đối với Yinson Renewables cả về mặt chiến lược và trong sứ mệnh cung cấp các giải pháp bền vững hỗ trợ quá trình chuyển đổi năng lượng của New Zealand".

Trong khi đó, ông Tony King, Chủ tịch Hội đồng Quản trị MainPower, nhấn mạnh rằng dự án Mt Cass luôn hướng đến lợi ích dài hạn cho khu vực và tương lai năng lượng tái tạo của New Zealand.

"Sự chuyển giao này đảm bảo dự án tiến triển với chuyên môn mạnh mẽ, đồng thời duy trì vai trò của MainPower trong việc kết nối cộng đồng với năng lượng sạch", ông Tony King cho hay.

Sau 20 năm kiên trì, dự án trang trại điện gió Mt Cass không chỉ là biểu tượng của sự bền bỉ mà còn là minh chứng cho sự cân bằng giữa phát triển và bảo vệ môi trường. Với chương mới này, dự án đang giúp New Zealand tiến gần hơn đến mục tiêu năng lượng xanh, góp phần giảm phát thải carbon toàn cầu.

Minh Đức (Theo The Press NZ, Main Power)